Lublin i Lubelszczyzna od zarania polskiego piśmiennictwa zajmowały
znaczącą pozycję na mapie literackiej kraju. Poezja wyraziście i w sposób znaczący wpisuje się w kulturowy charakter Lublina, co czyni nasze miasto miejscem wyjątkowym na mapie Polski. Z Lublinem związanych było wielu ważnych, nierzadko bardzo wybitnych poetów – jak Kochanowski, Rej, Klonowic, Krasicki, Koźmian, Pol, Arnsztajnowa, Łobodowski, Czechowicz, Kamieńska, Hartwig, Stachura, Tkaczyszyn-Dycki, Świetlicki, Zadura. Tutaj mieszkają poeci współtworzący panoramę polskiej poezji współczesnej: Fert, Łukowski, Wierzbicki, Ostrowska, Niewiadomski. Lublin jest też miejscem intensywnego namysłu nad poezją – zarówno naukowego (na obu Uniwersytetach), jak i krytycznoliterackiego (tutaj ukazują się ważne, w dużej mierze poświęcone poezji, pisma literackie: „Kresy” i „Akcent”, a także artystycznego (poezja często była i jest inspiracją oraz materiałem, na którym pracują artyści lubelskich teatrów i lubelscy plastycy).
Najważniejszym dla naszego miasta poetą jest Józef Czechowicz. To właśnie on – jeden z najwybitniejszych poetów polszczyzny – w swoim poetyckim dziele wydobył i pokazał niezwykłość Lublina. On też nazywał Lublin „miastem poetów” (podobnie czyni Wacław Gralewski w Stalowej tęczy i Tadeusz Kłak w tytule swojej książki, Miasto poetów, poświęconej lubelskim poetom okresu międzywojennego). Dlatego też poetycką legendę Czechowicza czynimy punktem wyjścia dla myślenia o Lublinie, jako o „mieście poezji”.
Zofia Wójcikowska określiła w Tradycjach literackich Lubelszczyzny początki literatury wyrosłej na gruncie lubelskim ": upraszczając
zagadnienie, można ją określić terminem — literatura lubelska sięgają
początków XVI wieku. Wcześniej jednak, bo już w drugiej połowie XV
wieku Lublin stal się ożywionym ośrodkiem ruchu kulturalnego, miejscem
pobytu wielu znakomitych osobistości, związanych z dworem królewskim,
który często gościł na lubelskim zamku. Tutaj właśnie przebywali przez
kilka lat dwaj synowie króla Kazimierza Jagiellończyka, a wraz z nimi
wielu sławnych nauczycieli, jak Jan Długosz. Wolno
twierdzić, że pobyt tych ludzi w Lublinie wywarł niemały wpływ na
rozwój życia umysłowego miasta, na zaszczepienie wśród postępowej
warstwy szlacheckiej i mieszczańskiej elementów nowej, powoli do nas
przenikającej, humanistycznej kultury".
Dwudziestolecie międzywojenne to bogaty kulturalnie i owocny literacko okres dla Lublina i lublinian. Do rozwoju i popularyzacji młodych talentów przyczyniał się utworzony w Lublinie w maju 1932 roku Związek Literatów oraz licznie działające wówczas czasopisma – zarówno gazety codzienne, np. „Kurier Lubelski” na czele z Józefem Czechowiczem, jak i pisma kulturalno-literackie tworzone przez młodych twórców – np. lubelski „Reflektor” czy chełmska „Kamena”. Warto wspomnieć, że spośród członków redakcji „Reflektora” wyłoniła się, działająca pod tą samą nazwą co czasopismo, grupa literacka. Lubelscy literaci pozostawali przyjaciółmi także wówczas, gdy opuszczali rodzinne miasto; większość z nich nigdy również nie przestała być „lubelska”. A o sile i pociągającej magii tamtego czasu świadczy chociażby to, że współcześni lubelscy twórcy nie stronią od nawiązań do lubelskiego dwudziestolecia międzywojennego. Okres ten stał się inspiracją dla współczesnych pisarzy, np. dla Hanny Krall czy Marcina Wrońskiego, ale też dla działań edukacyjno-animacyjnych Ośrodka "Brama Grodzka-Teatr NN", który organizuje w ciągu kalendarzowego roku cykle imprez poetyckich: Festiwal Literacki "Miasto Poezji", "Urodziny Józefa Czechowicza", "Spacer z Poematem o mieście Lublinie" oraz tworzone są książki i portale internetowe poświęcone poetom lubelskim.
Prezentowany dział o literaturze ukazuje Lublin literacki w określonych epokach oraz ludzi związanych z książką, drukiem, ekslibrisem, czasopismami, a także konkretnymi wydarzeniami i środowiskiem literackim. Zawiera ciekawostki, tj. pobyty sławnych literatów w Lublinie i inne informacje.
Kopiowanie zamieszczonych materiałów i ich wykorzystywanie bez zgody autorów jest zabronione
1997 - ; Wszystkie prawa zastrzeżone; Ośrodek Brama Grodzka - Teatr NN, ul Grodzka 21, 20-112 Lublin
powered by prothostingserwery
;)
